آیت‌الله منتظری و انتخابات و گفتگوی مکتوب با دکتر سروش

 

دیروز پس از شرکت در مراسم چهلم همسر امام خمینی در حرم امام و گپ و گفت با دوستان، رفتم قم. از وقتی مادرم به پیشگاه خدا پرواز کرده بود و آیت الله منتظری تلفنی تسلیت گفته بودند، در صدد بودم خدمتشان برسم تا از لطفشان تشکر کنم. قبل از نماز مغرب فرصت کوتاهی به دست آمد و دیدمشان. تشکر کردم. بی­مقدمه بحث انتخابات وسط آمد. با همان لهجه‌ی شیرین اصفهانی گفتند که شنیدم از آقای کروبی حمایت کرده‌ای. تأیید کردم. بحث این شد که آقای خاتمی اگر آمده بودند رأی قطعی داشت. معلوم بود – چنان­که مقتضای مقام مرجعیت هست - خیلی ملاحظه می‌کنند که علیه یا به نفع هیچ­یک از کاندیداهای اصلاح‌طلبان حرف نزنند. فقط توصیه می‌کردند که اصلاح‌طلبان باید مراقبت کنند نتیجه جوری نشود که وضع موجود ادامه پیدا کند. بلافاصله خودشان را از بحث کنار کشیدند و گفتند سیاست در تهران است. سؤال کردند داستانش را قبلاً برایت گفته‌ام؟ یادم نبود. فرمودند در زندان که بودیم. مرحوم لاهوتی تعریف می‌کرد که یک بار یکی از هم‌محلی‌های ایشان روزنامه‌ای پیدا کرده بود و سوادی هم داشت، برای روستائیان روزنامه می‌خواند ولی مطالب را در ستون‌های مختلف نمی‌خواند. به صورت افقی همه مطالبی را که در ستون‌های مختلف بود در یک خط و پشت سر هم می‌خواند. طبعاً مردم معنایش را نمی‌فهمیدند و می‌پرسیدند که خوب حالا چی شد؟ پاسخ می‌داد که سیاست در تهران است. من فقط روزنامه می‌خوانم. حالا در مورد انتخابات هم برای اینکه اظهارنظری نکنند، می‌گفتند سیاست در تهران است. به روز بودن این پیرمرد رنج کشیده در حوزه‌ی اینترنت برای من همیشه فوق‌العاده قابل توجه بوده است. از وبلاگم و پست‌هایی که خوانده‌اند حرف زدند. پرسیدند از روی سایت من جواب‌هایم را به آقای دکتر سروش دیده‌ای؟ بلافاصله گفتند که چاپ هم شده است. از روی میزشان برداشتند و هدیه کردند. کتاب سفیر حق و صفیر وحی نام داشت. فرمودند آقای سروش چندی پیش آمده بود اینجا و صحبت کردیم و گفتند چند مورد در پاسخ به این نوشته، آماده کرده‌اند که خواهند نوشت. البته ظاهراً تا حالا نفرستاده‌اند. این نوع گفت­وگوی علمی بی‌پالایش سیاسی بین اندیشمندان عالی­رتبه‌ای مثل آیت الله منتظری و دکتر سروش، بهترین راه رشد اندیشه‌ورزی است که جای آن خالی بوده است. دو کتاب جدید دیگر هم از تألیفاتشان را دادند. یکی با عنوان مجازات‌های اسلامی و حقوق بشر بود و دیگری با نام جلوه‌های ماندگار که حاوی پندها و حکمت‌ها و سرگذشت‌هایی است که آقای منتظری در کتاب‌هایشان آورده‌اند. از حال شخصی ایشان پرسیدم. ابراز ناراحتی‌هایی می‌کردند. قرص زیادی می‌خورند ولی خودشان می‌گفتند که پیری است. اما آیت الله منتظری عمر بابرکتی کرده است که اگر امروز فرصت حرمت‌گذاری به این همه صداقت و اندیشه و رنج و شجاعت به نسل ما داده نمی‌شود، ولی قطعاً یکی از ماندگارترین نام‌های تاریخ بشری خواهد ماند. بعد از اینکه ایشان برای نماز رفتند، با آقا میثم هاشمی، نوه حضرت آیت الله کلی در مورد سیاست و انتخابات حرف زدیم و شب به تهران برگشتیم.