سی سال پیش و شعارهای انقلاب (قسمت اول)

 

امسال سی­امین سال­گرد انقلاب اسلامی است. روزی که انقلاب پیروز شد، سه شعار اصلی استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی تمام کوچه و خیابان ایران را فرا گرفته بود. این سه شعار آرمان آن روز نسل انقلاب که پدران نسل­های فعال امروز صحنه­ی سیاسی کشور هستند بود. منظور از استقلال، بازگرداندن قدرت تصمیم­گیری برای سرنوشت کشور از بیرون مرزها به درون بود. باور این­که نظرات سفیران آمریکا و انگلیس و حتی اسرائیل در تصمیم­گیری­های پادشاه کشور از نظرات وزیران و مشاوران اصلی دربار، مؤثرتر بود برای نسل امروز بسیار سخت است. اگر خاطرات موثق آن دوران مثل خاطرات سفیر آمریکا و انگلیس و وزیر دربار شاه منتشر نشده بود، هنوز هم نسل امروز ایرانی نمی­توانست باور کند که ایران چگونه جولان­گاه خارجی­ها برای تأمین منافع آنان بوده است. نسل آن روز البته این واقعیت تلخ را دیده بود و این را بزرگ­ترین اهانت به خود و تاریخش می­دانست و به طور طبیعی شعار استقلال شعار اصلی مردم در دوران انقلاب شد. ماهیت این شعار، ملی و ایران محور بود. تأمین منافع مردم و به دست رهبران ایرانی خواست همگانی بود. استقلال به معنای نفی وابستگی به نظرات دیگران در خارج از مرزها بود. استقلال البته دو رو دارد؛ یک وجه آن این است که دیگران برای منافع و سرنوشت ما تصمیم نگیرند و وجه دیگر آن هم این است که مسئولان کشور تنها به خاطر مخالفت سایر کشورها تصمیمات خود را اتخاذ نکنند. اگر مدیران کشور به جای منافع مردم، بر اساس مخالفت با دولت­های دیگر نیز تصمیماتی اتخاذ نکنند که این نیز روی دیگر از دست دادن استقلال است؛ کاری که در مواردی در این سال­های بعد از انقلاب صورت گرفت. این­که استقلال به معنای دعوا و درگیری با دولت­های بزرگ تفسیر شود و مردم مجبور باشند هزینه­ی این نوع برخوردها را بدهند، و صرفاً به دلیل استفاده از ادبیات نامأنوس با عرف جهانی دچار تحریم و آسیب شوند نیز حتماً کاری مغایر با استقلالی است که نسل انقلاب آن را شعار عمومی خود قرار داده بودند...

(ادامه دارد)