کنفرانس نقش دین در صلح، در نروژ

در نروژ سميناري بود به نام نقش دين در صلح و ديپلماسي. افراد زيادي از دانشمندان و اساتيد دانشگاهها و فعالين حقوق بشري در آن شركت كرده بودند. از من هم به عنوان رئيس مؤسسه ي غير دولتي گفتگوي اديان دعوت كرده بودند. حرف اصلي آنها اين بود كه دين يك قدرت ناشناخته در ايجاد و يا بر هم زدن صلح در جهان است كه تا كنون كسي به آن توجه نكرده. نروژ هم همواره از جلوداران مسائل حقوق بشري بوده است. و علاقه مند بود كه به صورت علمي اين نكته را مورد توجه قرار دهد. من در سخنراني خود به اين نكته اشاره داشتم كه خطراتي كه صلح را تهديد مي كند، از سوي جوهر اديان نيست، خطر از سوي مدعيان دينداري است كه براي منافع خود تلاش مي كنند و لذا نه بن لادن، نه شارون و نه حكومت مداران امروز آمريكا، هيچكدام نماينده ي اسلام و مسيحيت و يهوديت نيستند. فضاي سمينار علمي بود و در سرماي نروژ تأثيري در گرماي جلسه نداشت. گر چه در آغاز جلسه، معاون وزير خارجه نروژ از بي برفي تاريخي امسال خيلي ناليد. مي گفتند 30-40 سال است كه در نروژ چنين بي برفي نبوده است. با حسرت به پيست هاي اسكي خالي از برف نگاه مي كردند.

 يكي از اساتيد اسلام شناس قديمي دانشگاه جورج واشنگتن آمريكا كه سابقه ي 40 سال تدريس اسلام شناسي دارد مي گفت بعد از انقلاب اسلامي ايران، ماجراي 11 سپتامبر، همه به سراغ ما مي آمدند كه از اسلام تحقيق كنند.

در سمينار از رهبران ديني تأثير گذار و حكومتها هم بحث فراواني شد. توقع عمومي جهاني اين است كه آنها نقش دين خود را در تشويق به صلح و دوستي بايد بيشتر كنند. يكي از محققان گفت بوش مرتب نصايح رهبران ديني را مي شنود اما هر وقت كه مذاكرات بوش با رهبران ديني انتشار مي یابد معلوم مي شود به جاي اين كه او را به صلح و دوستي تشويق نمايند، به خواندن بيشتر انجيل دعوت كرده اند و تأكيد بر رفتارهاي شخصي ديني.

در هر حال به عقيده ي من با اين تلاش ها مي توان از همه ي پتانسيل هاي موجود براي ثبات و امنيت و صلح بهره گرفت.